|
| |
|
| |
|
|
|
Opgepoetst | 21-7-2026
Waarom je superfoods moet zien als supplementen
Chia, tarwegras, gojibessen en andere superfoods hebben zich een vaste plek in het voedingspatroon van honderdduizenden gezondheidsbewuste Nederlanders veroverd - en misschien dus ook in het jouw voedingspatroon. Als dat niet ten koste gaat van je inname van groenten en fruit, dan is daar helemaal niets mis mee. Zou je zeggen.
Als je het aan de voorstanders van superfoods vraagt, dan zul je horen dat superfoods veiliger zijn dan voedingssupplementen. Superfoods zijn natuurlijke producten. Goed, misschien zijn ze gedroogd of vermalen tot een poeder waarvan je smoothies moet maken, maar ze zijn niet verder versleuteld in een fabriek. Ze zijn niet stiekem opgevoerd met verboden of nog nauwelijks onderzochte synthetische verbindingen. Superfoods zijn 'puur natuur'. En wat kan daar nou mis mee zijn?
Niet veel, natuurlijk. Maar dat neemt niet weg dat je ook met 'puur natuurlijke' producten enige voorzichtigheid in acht moeten nemen.
Neem nou maca. Macapoeder ligt tegenwoordig gewoon bij de groentenboer, naast de spruitjes en de koolsalade. Daardoor krijg je misschien de indruk dat je dit poeder onbeperkt door je shake kunt doen. Dat is niet het geval, ontdekten onderzoekers van de universiteit van Hertfordshire.
Volgens hun studie kunnen macagebruikers last krijgen van een prikkelbare stemming, slapeloosheid, neerslachtigheid, onrust en een versnelde hartslag. Niet iets wat je zou verwachten, laat staan accepteren, van spruitjes of koolsalade.
In dit bericht brengen we in kaart wat er mis kan gaan als je te enthousiast superfoods gebruikt. Ben je er klaar voor?
Allergische reacties
Er is geen voedingsmiddel denkbaar, of ergens op deze wereld is er wel iemand die er allergisch voor is. Dat geldt in nog veel sterkere mate voor superfoods. De meeste superfoods zijn eigenlijk wat in de Brusselse regels
novel foods heten. Dat zijn nieuwe voedingsmiddelen, die niet al generaties lang deel uitmaken van ons reguliere voedingspatroon en waarvan we dus ook niet honderd procent zeker weten of ze veilig zijn.
Je vindt in de wetenschappelijke literatuur tientallen meldingen van consumenten die allergische reacties vertoonden na het eten van superfoods als quinoa en gojibessen. Je vindt die meldingen ook van de superfoods van de eerste generatie superfoods, zoals granaatappel en zelfs chlorella.
Vooral goji is een zorgenkindje van de allergologen. Volgens een Spaanse studie kan bijna driekwart van de mensen met een bestaande voedselallergie ook allergisch reageren op goji. Als je dus al een voedselallergie hebt, wees dan een beetje voorzichtig zijn met goji.
|
Teveel van het goede
Een ander potentieel probleem met superfoods is dat ze soms inderdaad behoorlijk 'super' zijn – in die zin dat ze een aantal voedingstoffen inderdaad in hoeveelheden bevatten die je niet van een regulier voedingsmiddel
zou verwachten. Een voorbeeld is de hoeveelheid mangaan in wheatgrass of tarwegras. Een
eetlepel levert maar liefst 140 milligram van dat zware metaal.
Dat is zeventig keer meer dan de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid. Omdat een dieet met veel mangaan op latere leeftijd misschien de kans op ziekten als Alzheimer en dementie in het algemeen verhoogt, kun je je afvragen of langdurig gebruik van grote hoeveelheden tarwegras wel zo verstandig is.
Een ander voorbeeld is chia, de zaden van de plant Salvia hispanica. Chia bevat forse hoeveelheden plantaardige omega-3-vetzuren. De hoeveelheid omega-3-vetzuren in chia is zo hoog, dat gebruikers van antistollingsmiddelen die enkele eetlepels chiazaad per dag eten in theorie hun kans op een bloeding kunnen verhogen. Omega-3-vetzuren kunnen in hoge doses de tijd verlengen die een wond nodig heeft om te sluiten.
Wisselwerking met medicijnen
Een vuistregel is dat je beter niet zonder medishce begeleiding supplementen kunt gebruiken als je ook medicijnen gebruikt. Vooral supplementen op kruidenbasis kunnen riskant zijn. Die kunnen de afbraak van een medicijn door de lever afremmen, waardoor de concentratie van medicijnen in het bloed te hoog oploopt en de kans op bijwerkingen toeneemt.
Die vuistregel gaat ook voor superfoods, suggereert de literatuur. Daarin lees je dat niet alleen chia de kans op bloedingen tijdens het gebruik van antistollingsmiddelen verhoogt, maar dat dit ook geldt voor gojibessen.
Iets soortgelijks is aan de hand met granaatappel. Granaatappel zou erecties bewerkstellingen, net als medicijnen als sildenafil. Er zijn gevallen bekend waarin mannen die erectiemedicijnen combineerden met granaatappelextract, dat moesten bekopen met een priapisme. Dat is een permanente erectie die, als artsen niet ingrijpen, de zwellichamen van de penis onherstelbaar kan beschadigen en resulteert in permanente impotentie.
Giftige bestanddelen
Sommige superfoods bevatten giftige verbindingen. Vaak zijn de concentraties zo laag dat ze geen gevaar opleveren. Gojibessen bevatten bijvoorbeeld atropine, maar in zulke kleine hoeveelheden dat je je daarover geen zorgen hoeft te maken.
Anders is dat bij de bessen van de plant Physalis peruviana, die je in Nederland kunt kopen als Incabessen. Incabesextracten zijn op de markt als afslanksupplement. Er zijn gevallen bekend van gebruikers die daardoor hartritmestoornissen kregen. De onderzoekers die het schadelijke effect van incabessen op de hartspier in diermodellen hebben aangetoond, vermoeden dat bestanddelen van de incabes aangrijpen op de hartspier op een eenzelfde manier als het plantje vingerhoedskruid. Je kent vingerhoedskruid misschien beter onder de naam Digitalis.
Slot
De boodschap die we met dit webbericht willen overbrengen is niet dat superfoods gevaarlijk zijn en dat je er met een grote boog omheen moet lopen. We willen je wel op het hart drukken dat je superfoods niet moet zien als gewone voedingsmiddelen, maar als voedingssupplementen.
Voordat je een supplement gaat gebruiken, doe je als sporter onderzoek naar de effecten en eventuele bijwerkingen. Je weegt voor- en nadelen tegen elkaar af, en als je constateert dat een supplement je gezondheid kan schaden, dan laat je dat supplement voor wat het is.
Die houding zou je ook moeten hebben tegenover superfoods. Want je hoeft natuurlijk niet alles te slikken.
Eigen Kracht, 12 augustus 2014.