Katan vertrekt naar VU

Weekblad voor Wageningen UR, ergens in 2005

Voedingshoogleraar prof. Martijn Katan vertrekt volgend jaar naar de Vrije Universiteit in Amsterdam. Hij gaat samenwerken met de Amsterdamse obesitasonderzoeker prof. Jaap Seidell. Het vertrek van Katan is een flinke aderlating voor wetenschappelijk Wageningen.

Voedingswetenschapper Katan is de meest geciteerde Wageningse onderzoeker. Hij is lid van de KNAW en werd begin dit jaar benoemd tot academiehoogleraar, een eervolle benoeming die bovendien een miljoen euro opleverde.

De succesvolle Katan zegt niet te vertrekken uit boosheid of frustratie. 'Ik heb me natuurlijk wel eens gefrustreerd gevoeld door de bureaucratie, bijvoorbeeld door het systeem van verplichte interne sollicitaties. Ik wilde gewoon de beste mensen aanstellen, maar dat mocht niet omdat je interne kandidaten voorrang moet geven. Dat is echter niet de reden voor mijn vertrek. Door gesprekken met collega's krijg ik namelijk niet het idee dat het elders veel beter is. Nee, ik vertrek omdat ik graag naar Amsterdam ga. Ik voel me zeer verbonden met die stad, waar mijn vriendin, veel vrienden en twee van mijn kinderen wonen, en waar ik zelf ook tussen mijn zeventiende en mijn dertigste heb geleefd. Maar bovenal vertrek ik omdat ik nog iets nieuws wil beginnen. Binnenkort word ik zestig. Ik heb dertig jaar tegen dezelfde tegels en dezelfde skyline aangekeken, als ik nu niet iets doe is het straks allemaal voorbij, en heb ik alleen in Wageningen gezeten.'

Katan heeft zelf het initiatief genomen voor zijn vertrek. 'Ik heb Jaap (Seidell, KV) gebeld en gevraagd: wat zou je ervan vinden als ik naar Amsterdam zou komen?' Seidell en de bestuurders van de Vrije Universiteit zagen een overgang wel zitten, en maakten daar budget voor vrij.

Katan maakte naam door zijn onderzoek naar cholesterol en transvetzuren. Hij toonde onder andere aan dat keteltjeskoffie cholesterolverhogend werkt, maar filterkoffie niet. Mede door zijn onderzoek naar de schadelijke werking van transvetzuren besloot de Europese industrie veel minder van die ongezonde vetten in voedingsmiddelen toe te passen.

Wat Katan precies in Amsterdam gaat doen, weet hij nog niet. 'Eigenlijk hebben we het daar gisteren voor het eerst pas over gehad. Maar vetzucht is 'het' voedingsprobleem, dus daar wil ik aan werken.' Katan zal volgend jaar nog wel regelmatig in Wageningen zijn, om lopende projecten af te ronden en een aantal promovendi te begeleiden. Een deel van zijn KNAW-geld zal hij in Wageningen besteden.

De Vrije Universiteit is vier jaar geleden met succes een opleiding Gezonheidswetenschappen begonnen. De Amsterdamse universiteit wil ook meer onderzoek doen naar de relatie tussen voeding en gezondheid, nu nog vooral een Wagenings gebied. Katan voelt zich niet bezwaard over zijn overstap naar de rivaal. 'De opkomst van gezondheidswetenschappen daar heeft hier niet tot een daling van studentenaantallen geleid. Bij onderzoeksfinanciers zullen we elkaar in de toekomst wellicht wel eens voor de voeten lopen, dat is waar. Maar het is zeker niet mijn bedoeling te kopieren wat hier gebeurt. Een onderzoeksgroep moet zich continu vernieuwen. Ik denk dat Wageningen daar de afgelopen jaren goed in is geslaagd. Zolang ze dat blijven doen hoeven ze echt niet bang te zijn voor een nieuwe concurrent. Toen Maastricht met voeding begon, dacht iedereen dat dat een flinke klap voor Wageningen zou betekenen, maar dat viel achteraf erg mee.'

<<< Terug naar column